fabrieksspoor los

 

Welkom

Inhoud

Inleiding

Andere tractie

Spoorwijdte

Producenten

Import & handel

Eigenaars

Materieel

Links

Contact

Nieuw

 

Stoomtractie op smalspoor

Stoomtractie op normaalspoor

Motortractie op smalspoor

Motortractie op normaalspoor

 

Wissels

Wissels voor normaalspoor

 

Wissels voor industriespoor zijn doorgaans niet veel anders dan wissels in het openbare spoorwegnet. Wel worden zaken als bromwissels (met een ter plekke bediende motor) of pompwissels (die hydraulisch worden omgezet) trager of niet ingevoerd. Ook liggen de sporen vaak in de bestrating. De wissels worden dan met een wisselijzer omgezet, om het wegverkeer niet de hinderen met een bovengrondse wisselsteller (die ook omzetstoel genoemd wordt).

 

Dat was ook het geval bij het uitgebreide eigen spoorwegnet van Stork in Hengelo.

De foto werd daar gemaakt op 4 oktober 1985 →

wissel omzetten Stork.jpg

 

Bij de Koninklijke Nederlandse Papierfabriek (KNP; sinds 1997 Sappi) in Maastricht werd van 07.00 tot 17.30 uur gerangeerd, ook voor De Sphinx. Een deel van  de sporen lag als straatspoor in de Fransensingel. Dat was – in elk geval tot eind 1970 – een openbare weg. In de kopsporen lag daarom geen stootblok. Uiteraard werden de wissels met wisselijzers omgezet.

Op 5 mei 1972 werd het vervoer van papier per spoor gestaakt. De eigen loc - Schöma 2434 (1961) – werd verkocht. Voor de laatste rit wordt een straatwissel goed gelegd 

 

Foto: Bedrijfsarchief Sappi

Schoema KNP1.jpg

wisselijzer.jpg

 

  Bij Standic (voorheen Broere en Vopak) in Dordrecht hangen de wisselijzers aan palen vlakbij de wissels.

 

 

De foto werd genomen op 12 december 2005. Standic heeft een eigen loc. De machinist/rangeerder die het wisselijzer pakt, is echter niet in dienst van Standic, maar vormde de helft van de bemanning van een bezoekende locomotief van  (toen nog) Railion.

 

Bijzonder zijn de wissels bij Pechiney in de Sloehaven (sinds 2007 Zeeland Aluminium Company NV ofwel ZALCO)      

 

De wisselsteller heeft geen kloot (maar een veer, zoals nog zal blijken). Uit verschillende fora op internet [1] blijkt dat er in Frankrijk verschillende types wisselstellers in gebruik zijn (waaronder deze) die geen van allen lijken op het ons bekende type met  kloot.

 

 

 

 

Jan Strooband fotografeerde de afdekplaat. Het blijkt te gaan om een product van de Franse firma Société de Construction et d'Embranchements Industriels, kortweg SEI.

 

Wissel Pechiney.jpg

afdekplaat Zalco wissel.jpg

5

 

4

 

2

 

3

 

1

 
FransWisselDetail.jpg

 

← Na het wegnemen van de afdekplaat is de werking van de wisselsteller te zien :

Het ene einde van een hefboom met draaipunt 1 is verbonden met drukveer 2. Deze veer drukt één van de wisseltongen met zekere kracht tegen de rails, via de genoemde hefboom en  stang 3 (die op een hier niet zichtbare plaats aan de onderkant verbonden is met de hefboom). Om de wisselstand te veranderen moet de hefboom om de verticale as 1 gedraaid worden. Daarbij wordt drukveer 2 verder ingedrukt, zodat hier een toenemende kracht voor nodig is. Nadat echter de stand bereikt is waarbij de hefboom en de drukveer in één lijn liggen, drukt de veer zichzelf naar de andere (met een gele  streeplijn) aangegeven eindstand en drukt daarbij de andere wisseltong aan.

Er zijn dus twee stabiele standen, zoals ook een wisselkloot twee stabiele standen heeft.

De hefboom 1 is aan de andere kant (dan waar de drukveer aangrijpt) voorzien van een vertanding. De tanden grijpen in de vertanding aan het einde van een tweede hefboom, die om punt 4 draait. Die tweede hefboom is aan het andere eind voorzien van een gaffel, waarin bedieningshendel 5 steekt.

 

Foto: Jan Strooband, 25 maart 2005

Smalspoor

Mogelijk wordt deze pagina in de toekomst met smalspoor uitgebreid.

 

Met dank aan:

Jos Marschall (Sappi) en Jan Strooband (Pechiney, nu Zalco)

Bronnen:

[1]

Klik bijvoorbeeld hier (naar onderen scrollen)

 

 

 

{

Materieel

Terug/verder naar:

 

Nieuw                      Home                      Inhoud